مشاورمدرسه
سخنی از مشاورمشاورمدرسه
سخنی از مشاورمعرفی مشاغل
کاربرد شرح وظایف شغلی تنها به موارد استخدام محدود نمی ماند. تهیه و تنظیم شرح وظایف شغلی از جمله کارهایی است که مدیران همیشه آن را به بهانه های گوناگون به تعویق می اندازند. این سهل انگاری حاصل این طرز فکر است که شرح وظایف شغلی را بالاخره در صورت نیاز می توان از روی مدل های همکاران یا نمونه های موجود در مراجع نمونه برداری کرد. واقعیت این است که مدیران در کشاکش فعالیت های روزمره به سختی اوقاتی را برای چنین کاری اختصاص می دهند زیرا به هرحال کارکنان در دسترس مدیران بوده و در هر وهله می توان به آنان مطابق با مقتضیات، دستوراتی ارائه کرد.
نگرش به مفهوم فراموش کردن مزایا و اثربخشی های حاصل از داشتن یک شرح وظیفه شغلی ومدون است که در صورت تهیه و به کارگیری در محیط کار، به ایجاد ابزارهای اندازه گیری و بهره وری در کسب و کار منجر می شود. به عبارت دیگر شرح وظایف شغلی تنها یک برگ کاغذ با مقداری مطالب نگاشته شده برآن نیست که به کارکنان به صورت تشریفات اداری تقدیم شود بلکه ابزاری کارآمد و اثربخش در روند استخدام، تعامل با تصورات کارکنان جدید در مورد شغلی که تصدی آن را برعهده گرفته اند، ارزیابی عملکرد کارکنان، پایان بخشیدن به فعالیت کارکنانی که قادر به تامین نیازهای شغلی شما نیستند و بسیاری مطالب دیگر است که همه اینها موجب می شود شرکت شما درگیر دردسرهای حاشیه ای در محیط کار نشده و استعداد و توانایی های خود را بر اهداف سازمانی متمرکز کند.
فرآیند ایجاد یک شرح وظیفه شغلی به فرصت منحصر به فردی برای بررسی تیم کارکنان و شرکت به عنوان یک کل منتهی می شود و به ارزیابی منابع انسانی مورد نیاز جهت نیل به موفقیت می انجامد.
بنگاه اقتصادی شما هم اکنون کجا و در چه موقعیتی است؟
به کجا می خواهد برود و اهدافش چیست؟
به چه نوع مهارت ها و قابلیت هایی برای رسیدن به اهداف شرکت مورد نیاز است؟
با این تفاسیر یک مستند مدون شرح وظایف شغلی، جایگاه فعلی و آمادگی های مورد نیاز برای آینده را برایتان تعریف می کند.
● مبانی شرح وظایف شغلی
شرح وظیفه شغلی عبارت است از انعکاسی واضح و مختصر از وظایف و الزامات یک شغل. شرح وظیفه شغلی می تواند دارای اشکال متفاوتی باشد اما حداقل باید از چهار بخش تشکیل شده باشد.
۱) خلاصه ای از شغل:
شرح وظایف شغلی باید حاوی چشم اندازی در مورد سمت سازمانی به همراه توضیح مختصری از مهم ترین وظایف باشد. از آنجا که این شرح وظیفه شغلی از اولین مطالبی است که متقاضی کار آن را مطالعه می کند، بدین رو بهترین ابزار برای درک سنخیت متقاضی کار با کار است و درهمین مرحله می تواند تعداد زیادی از متقاضیان فاقد توانایی های لازم را از ادامه روند استخدام منصرف کند.
۲) فهرستی از وظایف و شرح جزئیات بیشتری در مورد آن
در حالی که فهرست کردن آنچه افراد باید برای تصدی یک شغل به انجام برسانند، باید کاملاً مشخص و صریح باشد اما چشم پوشی از حساسیت های حقوقی به نوبه خود می تواند به یک گزک قانونی تبدیل شود.
۳) الزامات:
فهرستی در مورد تحصیلات، مدارک و گواهینامه ها و تجارب لازم برای تصدی شغل.
۴) بخشی برای دیگر اطلاعات مهم:
شرح وظایف شغلی باید حاوی بخشی در مورد سمت، محل کار، ساعات کار، مسافرت های شغلی، گزارش دهی و... باشد.
● مزایای استفاده از شرح وظایف شغلی
یک شرح وظایف شغلی خوب، تامین کننده نقشه راه برای توفیق در کسب و کار است و ابزار اصلی برای استخدام، اندازه گیری و مدیریت عملکرد هر یک از کارکنان و نیز تیم شما در کل،قلمداد می شود. صرف وقت و ایجاد یک شرح وظیفه شغلی دقیق به شما در انجام صحیح تمامینقش های مدیریتی که ایفا می کنید کمک خواهد کرد.
▪ استخدام:
شرح وظیفه به عنوان زیربنای جست وجوی شما برای استخدام افراد جدید قلمداد می شود و به شما کمک می کند متقاضیان فاقد صلاحیت را به سرعت شناسایی کنید یا در یافتن کارکنانی که دارای مهارت ها و توانایی های لازم به منظور توفیق در انجام کار هستند، مقتدرانه و به دور از هر گونه تردیدی عمل کنید.
▪ مصاحبه:
شما می توانید در مصاحبه ها سوالات خود را در مورد الزامات واقعی شغل بگنجانید. اما از یاد نبرید که طرح برخی نکات در مصاحبه می تواند به عنوان تهاجم به حریم خصوصی تلقی شود در حالی که بیان این الزامات در شرح وظیفه شغلی می تواند بدون ایجاد چنین تنشی به همان مقصود نائل شود.
▪ بهره وری:
یک کارمند تازه ارتقا یافته یا یک متقاضی کار تازه استخدام شده، می تواند با استفاده از شرح وظایف شغلی به سرعت به درک واضح و روشنی از توقعات سازمان رسیده و در اولین روز کار به دنبال مرتفع کردن این توقعات باشد.
▪ مدیریت عملکرد:
شرح وظیفه شغلی، عوامل موفقیت و کارآمدی شغل را بیان کند. شما می توانید عملکرد کارکنان را در برابر توقعاتی که از آنان وجود دارد، اندازه گیری کنید. این شرح وظایف همچنین به شما اطمینان خاطر می دهد که کارکنان شما دقیقاً از توقعات شرکت نسبت به خودشان اطلاع و آگاهی داشته و در صورتی که بخواهید کسی را تشویق، توبیخ یا حتی اخراج کنید، دیگر نگران رفتار و عملکرد سلیقه ای خود نباشید بلکه براساس ملاک های مشخص و قابل اندازه گیری اقدام کنید که هر عقل سلیمی بر صحت آن اذعان خواهد داشت.
▪ حقوق و دستمزد:
یکی از موضوعات چالش آفرین در مشاغل کوچک تعیین حقوق و دستمزد برای کارکنان این قبیل بنگاه های اقتصادی است. اصولاً در کارگاه های کوچک بین کارفرما و کارکنان بر سر این موضوع نوعی مصالحه وجود دارد و هر کدام به نحوی احساس می کنند که در حق دیگری لطف کرده و تخفیف قائل شده است. داشتن یک شرح وظیفه شغلی به شما (یا واحد منابع انسانی شما) راه و روش مشخص و معینی را برای اندازه گیری ارزش یک شغل و پرداخت حقوق بابت آن، فراهم می آورد.
● چگونه آغاز کنیم
برای تدوین یک شرح وظیفه شغلی اولین گام، به تجزیه و تحلیل مشاغل موجود در بنگاه اقتصادی بازمی گردد. به عبارت دیگر باید بنگاه اقتصادی را همانند یک سیستم فرض کنیم که ورودی ها را پس از پردازش به خروجی هایی مبدل می کند. کنش و واکنش هایی که در درون سازمان برای تبدیل این ورودی ها به خروجی انجام می پذیرد، مبنای تعریف تعداد و انواع مشاغلی است که باید در سازمان طراحی شود. به این ترتیب هر شغل نیز مانند یک سیستم کوچک در سیستم بزرگ تر که همان بنگاه اقتصادی است، عمل می کند. لذا ورودی ها، پردازش و خروجی های هر شغل نیز تعریف می شود و در نتیجه فعالیت ها و پردازش هایی را که در هر سمت یا شغل سازمانی محقق می شود، می توان زیربنای فهرست و شرح وظایف شغلی به حساب آورد. سوالات زیر می تواند به صورت توفان فکری، شما را به الزامات و وظایف یک شغل در کسب و کارتان رهنمون سازد.
هفته معرفی مشاغل ...
هفته مشاغل ؛ فرصت ها و راهکارها
هر سال در اردیبهشت ماه مشاوران و مدیران مدارس درگیر برنامه های هفته معرفی
مشاغل می باشند . در هفته مشاغل دانش اموزان اطلاعاتی در خصوص حرفه ها و
رشته های تحصیلی و شغل های مختلف بدست می اورند. علاوه براین در سال های اخیر به دلیل وجود شغل های
متنوع وزیاد و حرفه های گوناگون و رشته های تحصیلی مختلف و همچنین گسترش مدارس
فنی و حرفه ای اهمیت
برنامه بیشتر شده است . مشاوران ومدیران در برگزاری هفته مشاغل سه وظیفه مهم دارند
:1-وظایف قبل از شروع هفته مشاغل که شامل تشکیل ستاد برگزاری با حضور مدیرمشاور و معاون و دیگر همکاران ، شناسایی و هماهنگی و انتخاب مکان ها و کارخانه ها و مراکزی که دانش آموزان از آن مکان بازدید بعمل می آورند . مذاکره و هماهنگی و انتخاب برخی متخصصان و شاغلان برای حضور در مدرسه وبیان شرح وظایف و مسئولیتها و میزان در آمد و جایگاه و نحوه ورود به حرفه و شغل و.... 2- وظایف مدیران و مشاوران در هفته مشاغل ( اول اردیبهشت تا هفتم ) شامل اجرا ، همکاری ، نظارت ، و تقسیم مسئولیت و...3- وظایف مدیرو مشاور در پایان هفته مشاغل شامل تهیه گزارش کامل و تکمیل فرم های بخشنامه و ارسال به مراکز آموزش وپرورش .
البته نظر اینجانب بر اینست که معرفی مشاغل نباید در یک هفته و حتی یک ماه از سال تحصیلی خلاصه شود .به همین جهت در سال های خدمتم سعی داشته ام از ابتدای سال تحصیلی به دنبال فرصت های مناسب جهت معرفی رشته های تحصیلی و رشته های شغلی به دانش آموزان
برخی از برنامه های مدارس در هفته مشاغل :1- بازدید از مراکز ومدارس فنی وحرفه ای و کار ودانش 2- دعوت از سخنرانان و صاحبان حرف و مشاغل 3- بازدید ازکارخانه ها شرکتها و موسسات دولتی و خصوصی و مراکز خوداشتغالی 4- تهیه پوستر و تراکت و بروشور برای معرفی مشاغل و رشته های تحصیلی 5- نمایش فیلم در آموزشگاه با معناوین ومحتوی شغلی و تحصیلی 6- برگزاری مسابقات مقاله نویسی و نقاشی و تحقیقی تحت محتوی و عناوین کار و هفته مشاغل 7- تهیه لیستی از رشته های دانشگاهی به تفکیک رشته های تحصیلی و گروههای آموزشی و ارایه به دانش آموزان 8- تشکیل نمایشسگاهی با محتوی معرفی مشاغل ( عکس و پوستر وکتاب و فیلم و.... )9- دعوت از دانش آموزانی که دانش آموزان مدرسه بوده و در ادارات و کارخانه ها مشغول یا در دانشگاهها و مراکز دیگر در حال تحصیلی هستند . این دانش اموزان می توانند تجربیات خود را در اختیار دیگر دانش اموزان قرار دهند. 10 - و برنامه های ابتکاری دیگر.
هفته معرفی مشاغل
هفته مشاغل ؛ فرصت ها و راهکارها
هر سال از اول اردیبهشت به مدت یک هفته مشاوران و مدیران مدارس درگیر برنامه های هفته معرفی مشاغل می باشند . در هفته مشاغل دانش اموزان با برنامه های مختلف مدرسه آشنایی و اطلاعاتی در خصوص حرفه ها و رشته های تحصیلی و شغل های مختلف بدست می اورند. علاوه براین در سالهای اخیر به دلیل وجود شغل های متنوع وزیاد و حرفه های گوناگون و رشته های تحصیلی مختلف و همچنین گسترش مدارس فنی و حرفه ای اهمیت برنامه بیشتر شده است . مشاوران ومدیران در برگزاری هفته مشاغل سه وظیفه مهم دارند :1- وظایف قبل از شروع هفته مشاغل که شامل تشکیل ستاد برگزاری با حضور مدیرمشاور و معاون و دیگر همکاران ، شناسایی و هماهنگی و انتخاب مکان ها و کارخانه ها و مراکزی که دانش آموزان از آن مکان بازدید بعمل می آورند . مذاکره و هماهنگی و انتخاب برخی متخصصان و شاغلان برای حضور در مدرسه وبیان شرح وظایف و مسئولیتها و میزان در آمد و جایگاه و نحوه ورود به حرفه و شغل و.... 2- وظایف مدیران و مشاوران در هفته مشاغل ( اول اردیبهشت تا هفتم ) شامل اجرا ، همکاری ، نظارت ، و تقسیم مسئولیت و...3- وظایف مدیرو مشاور در پایان هفته مشاغل شامل تهیه گزارش کامل و تکمیل فرم های بخشنامه و ارسال به اداره آموزش وپرورش برخی از برنامه های مدارس در هفته مشاغل :1- بازدید از مراکز ومدارس فنی وحرفه ای و کار ودانش 2- دعوت از سخنرانان و صاحبان حرف و مشاغل 3- بازدید ازکارخانه ها شرکتها و موسسات دولتی و خصوصی و مراکز خوداشتغالی 4- تهیه پوستر و تراکت و بروشور برای معرفی مشاغل و رشته های تحصیلی 5- نمایش فیلم در آموزشگاه با معناوین ومحتوی شغلی و تحصیلی 6- برگزاری مسابقات مقاله نویسی و نقاشی و تحقیقی تحت محتوی و عناوین کار و هفته مشاغل 7- تهیه لیستی از رشته های دانشگاهی به تفکیک رشته های تحصیلی و گروههای آموزشی و ارایه به دانش آموزان 8- تشکیل نمایشسگاهی با محتوی معرفی مشاغل ( عکس و پوستر وکتاب و فیلم و.... )9- دعوت از دانش آموزانی که دانش آموزان مدرسه بوده و در ادارات و کارخانه ها مشغول یا در دانشگاهها و مراکز دیگر در حال تحصیلی هستند . این دانش اموزان می توانند تجربیات خود را در اختیار دیگر دانش اموزان قرار دهند. 10 - و برنامه های ابتکاری دیگر.
چند طنز شغلی ویِِژه ی هفته مشاغل
کارمند تازه وارد
مردی به استخدام یک شرکت بزرگ درآمد. در اولین روز کار خود، با کافه تریا تماس گرفت و فریاد زد: «یک فنجان قهوه برای من بیاورید.»صدایی از آن طرف پاسخ داد: «شماره داخلی را اشتباه گرفته ای. می دانی تو با کی داری حرف می زنی؟»کارمند تازه وارد گفت: «نه»صدای آن طرف گفت: «من مدیر اجرایی شرکت هستم، ....
ادامه مطلب ...
فرهنگ کار در اسلام
فرهنگ کار در اسلام چه جایگاهی در مبانی دینی و اعتقادی مادارد؟ آیا فرهنگ موجود کار در جامعه ما بافرهنگ دینی و ملیمان هماهنگ و همخواناست؟ آیا دین اسلام ما را به کار و کوشش و تلاشدعوت کرده است یا به تنپروری؟ حقیقت ایناست که هم فرهنگ دینی ما و هم فرهنگ ملی مامشوق کار و کوشش است و فرهنگ کار فعلی ما با باورهای دینی و ملی مت
فرهنگ کار در اسلام چه جایگاهی در مبانی دینی و اعتقادی مادارد؟ آیا فرهنگ موجود کار در جامعه ما بافرهنگ دینی و ملیمان هماهنگ و همخواناست؟ آیا دین اسلام ما را به کار و کوشش و تلاشدعوت کرده است یا به تنپروری؟ حقیقت ایناست که هم فرهنگ دینی ما و هم فرهنگ ملی مامشوق کار و کوشش است و فرهنگ کار فعلی ما با باورهای دینی و ملی متضاد است. پیامبرعظیمالشان اسلام حضرت محمد مصطفی(صلی الله علیه و آله و سلم) دست کارگر را میبوسید و از افراد بیکار و تنبلخشنود و راضی نبود و همواره در کارکردن ازدیگران پیشی میگرفت، اما وضعیت امروز جامعه ما به جایی رسیده است که کار کردن عیب است و بچههای کارگران و کشاورزان ترجیح میدهند که عنوان کار پدر خود را جایی اعلام نکنند. این درشرایطی است که سایر ملتها به خصوص ملتهای اروپایی و مردم غیرمسلمان جهان به شدت برای کار ارزش قائل هستند و در کار وکوشش و عمل به دستورات و توصیههای قرآنمجید و روایات پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) و ائمه اطهار (علیهم السلام) درزمینه کار از ما پیشی گرفتهاند.
● جایگاه فرهنگ کار در اسلام
یکی از موضوعهایی که همیشه مورد تاکیددین اسلام قرار گرفته، بحث کار و کوشش و پرهیزاز بطالت و مبنا قرار دادن کار برای شکوفاییاستعدادهای انسان و تربیت اوست و این امر همدر قرآن و هم در سنت قابل مشاهده است.مرحوم استاد مرتضی مطهری در کتاب تعلیم وتربیت در اسلام، یکی از بهترین راههای تربیتافراد را کار میداند و حدیث شریفی از نبی اکرم(صلی الله علیه و آله و سلم) نقل میکند که(النفس ان لم تشغله شغلک)یعنی اگر تو خودت را متوجه کاری نکنی، نفس تورا مشغول به خودش میکند. بنابراین از نظرمبنایی، ما آموزههای گرانبهایی درباره کار داریمکه متاسفانه مانند بسیاری از آموزههای دیگر دینیما در کتابخانهها مضبوط و کمتر در میدان عمل بهآن توجه شده است. در قرآن مجید، آیاتزیادی درباره ارزش کار و تاکید بر عمل صالحوجود دارد. قرآن به شدت انسان را از حرفزدنهای بیعمل منع و همواره تاکید میکند کهفضل خدا نصیب کسانی خواهد شد که اهل جهد وکوشش و تلاش باشند. در آیات ۳۹ تا ۴۱سورهنجم آمده است: و این که برای انسان بهرهای جزسعی و کوشش او نیست و سعی او به زودی دیدهمیشود و سپس به او جزای کافی داده خواهدشد. در یکی دیگر از آیات آمده است: آن کسیکه سرای آخرت را بطلبد و سعی و کوشش خود رابرای آن انجام دهد، در حالی که ایمان داشتهباشد، سعی و تلاش او پاداش داده خواهد شد.
(سوره اسراء، آیه ۱۹)براساس یکی دیگر از آیات قرآن، هر کسیمسئول کاری است، که انجام داده و بایدعکسالعمل آن را چه خوب و چه بد پذیرا باشد.در آیه ۳۸ سوره مدثر به صراحت این موضوعمطرح شده است که هر کسی در گرو اعمالخویش است. آیه ۹۷ سوره نحل بیانگر اینمطلب است که هر کس عمل صالح کند، خواه مردباشد، خواه زن، به او حیات پاکیزه میبخشیم وپاداش آنها را به بهترین اعمالی که انجام دادهاند، خواهیم داد.
● ارزش کار در سنت
در روایات است وقتی که پیغمبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) ازجنگ تبوک برمیگشتند،(سعد) یکی از انصار بهاستقبال ایشان آمد و با وی مصافحه کرد. حضرتدیدند که دستهای او زبر و خشن شده و پینهبسته است، از وی سوال فرمودند چه کار کردی کهدستهایت این قدر خشن شده است؟ سعدعرض کرد یا رسولا... زیاد بیل زدهام. چونمجبور بودم برای نان زن و بچهام کار کنم.حضرت دستهای سعد را گرفتند و بوسیدند وفرمودند: این دستی است که در آتش نخواهدسوخت. نظیر این مطالب در زندگی پیامبر و ائمهاطهار زیاد است. این نشان میدهد که کار وکارگری در نزد اولیا خدا چقدر ارزش و عظمتدارد.
▪ حضرت رسول اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:کسی که برایتامین زندگی خانوادهاش زحمت میکشد،همچون کسی است که در راه خدا جهاد میکند -بر امت خویش، بیش از هر چیز از شکم پرستی وپرخوابی و بیکاری بیمناکم - از رحمت خدا دوراست هر کس که بار زندگی خویش را به رویدوش مردم افکند - خداوند متعال دوست داردهنگامی که یکی از شما مسلمانان کاری را انجاممیدهد با دقت لازم کارش را ارائه دهد - آنکس که از زحمت و تلاش و دسترنج خویشخورد، در روز قیامت مثل برق از پل صراطمیگذرد.
▪ حضرت علی (علیه السلام) می فرمایند: برترین کار آن است کهرضای خدا در آن خواسته شود - انسان مومنهمیشه اوقات مشغول کار است - کسی که کار کند،نیرویش افزون گردد. روزیها دارای وسیعه وسببی هستند، بنابراین در به دست آوردن روزی،به روش خوب و پسندیده عمل کنید و نیکویی رابکار برید - خداوند انسان دارای شغل و حرفه کهامانتدار باشد را دوست میدارد - بر شما باد کهدست از کار و تلاش برندارید چه در حال نشاط وچه در حال کسالت - به وسیله کار و کوشش، ثوابو پاداش بدست میآید نه با کسالت و تنبلی - بهوسیله کارهای شایسته و نیک، درجات وارزشهای انسانها بالا میرود - عمل و کارمعرف انسان مومن است - هیچ کس از شما در راهخدا شب را به صبح نرسانید که با ارزشتر از کسی کهبرای رفع نیازهای خود و خانودهاش تلاشمیکند - هر کسی به استقبال کارها رود، دارایبصیرت میشود - از تاخیر در کارها بپرهیزید،همچنین از دست دادن فرصت انجام کارهایخوب، زیرا آن موجب پشیمانی خواهد بود -کسالت و تنبلی آخرت را نابود میکند.
▪ امام جعفرصادق (علیه السلام می فرمایند: ملعون است کسی که بار زندگی خودرا بر دوش دیگران افکنده باشد. در طلب روزیخود سستی نورزید، زیرا پدران شما زحمتمیکشیدند و تلاش میکردند تا آن را به دستآورند. با اعمال خود دعوت کننده مردم باشید ونه با زبانتان.
▪ امام باقر (علیه السلام) می فرمایند: هرگز به آن چه نزد خداوندمتعال است دست پیدا نمیکنید مگر به وسیلهعمل.
● ارزش کار در فرهنگ ملی ما
کار در فرهنگ ملی ما نیز جایگاه بسیار باارزشیدارد. ادبیات ما مملو از مطالبی است که مشوق وموید پرکار بودن انسان است. تعلیم و تربیت،اخلاق و فرهنگ ایرانی نیز همواره بر این نکتهتاکید داشته است که کار سرمایه جاودانی
انساناست. تا همین چند سال پیش اکثر خانوادههاوقتی بچههایشان به سن و سال نوجوانیمیرسیدند، آنها را با کار و کارگری آشنا میکردندو اکثر دانشآموزان و حتی دانشجویان تا دو دههپیش در ضمن تحصیل کار میکردند و این یکافتخار بزرگ برای جوانان و نوجوانان بود کهخودشان به مرحلهای از زندگی رسیدهاند کهمیتوانند با کار کردن روی پای خود بایستند واستقلال پیدا کنند. اما متاسفانه در سالهای اخیربا رواج فرهنگ سرمایهداری در کشور آن هم ازکثیفترین نوع سرمایهداری یعنی سرمایهداریتجاری (نه سرمایهداری صنعتی) که متکی بردلالی و واسطهگری و ربا و نزولخوری و زندگیانگلی است، شرایطی پیش آمد که کار و کارگریدر اذهان عمومی ننگ و عار قلمداد شد. نصرا...کوهی) یکی از کفاشان دست دوز قدیمی در اینرابطه میگوید:(زمانی که ما وارد این کار شدیمهم درآمد این کار کفاف زندگی ما را میکرد و هماین که اعتبار و منزلت اجتماعی این کار بالا بود،اما متاسفانه امروز شرایطی حاکم شده است که نهدرآمد کاری این نوع کارها خوب است و نه اعتبارو منزلت آن و به همین دلیل جوانان زیربار ایننوع کار ها نمی روند.
تمرین برای فعال ماندن مغز
آشنایی با تمرینهای ذهنی برای فعال نگهداشتن مغزآیا تمرینهای مغزی میتواند مغز شما را با افزایش سن سالمتر نگاه دارد و از نقصان حافظه جلوگیری کند؟ آیا این تمرینها میتواند از موارد زوال عقل مانند بیماری آلزایمر جلوگیری کند؟
دانشمندان میگویند نیاز به تحقیقات بیشتری وجود داردتا بتوان به این سوالات به طور قطعی پاسخ داد. اما شماری از مطالعات بیانگر منافع فعال بودن از لحاظ ذهنی بودهاند.
همه این مطالعات نشان دادهاند که فعال نگهداشتن ذهن با کاهش خطر نقصان در مهارتهای فکری همراهی دارد. بنابراین بازیها، پازلها و سایر انواع تمرینهای مغز ممکن است کند کردن روند نقصان حافظه و زوال ذهنی کمک کند.
برخی از بررسیها نشان دادهاند که تمرینهای مغزی میتواند اثرات مثبت درازمدتی ایجاد کنند. برای مثال در یک بررسی بر روی 2802 فرد 65 ساله و بزرگتر، افراد مورد آزمایش در 10 جلسه تمرین مغزی در طول یک دوره 5 تا 8 هفتهای شرکت کردند. این جلسات شامل تمرین کردن راهبردهایی برای بهبود حافظه، استدلال، و سرعت پردازش اطلاعات بود.
افرادی که این تمرینات را انجام داده بودند، در این زمینهها بهبودی نشان دادند که برای دست کم پنج سال ادامه یافت. حتی جالبتر اینکه این تمرینها باعث بهبودی در انجام کارهای روزانه مانند توانایی مدیریت مالی و انجام کارهای خانه شد.
اما درباره پیشگیری از آلزایمر و سایر موارد زوال عقل چه میتوان گفت؟ آیا تمرینهای مغزی در این موارد کمک کننده است؟ یک بررسی در سال 2010 به همین پرسش پرداخت.
این بررسی نشان داد که فعال ماندن از لحاظ ذهنی باعث تاخیر در زوال شناختی یا فکری میشود. اما پس از شروع آلزایمر، نقصان ذهنی در افرادی که از لحاظ ذهنی فعال بودهاند، با سرعتی بیشتر پیشرفت میکند. اما چگونه چنین وضعیتی رخ میدهد؟ ممکن است در این بیماران فعال بودن از لحاظ شناختی، در ابتدا مغز را تقویت کرده باشد، در نتیجه علائم بیماری خود را تا رسیدن به مراحل انتهاییتر هنگامی که روند بیماری به نقطه اوج میرسد، خود را نشان نمیدهند.
ادامه مطلب ...آشنایی با .....
آتاکسی چیست؟آتاکسی کلمهای یونانی است که به معنای ناهماهنگی است.
آتاکسی گروهی از بیماریهای دستگاه عصبی را توصیف میکند که باعث میشوند افراد دچار حرکات کنترلنشده اندامها، صورت و بدن شوند.
آتاکسی ممکن است ارثی باشد، یا سایر بیماریها و عوارض آن را بوجود آورند.
شایعترین علائم آتاکسی شامل مشکل در حفظ تعادل، ناهماهنگی در حرکت دستها و پاها، جویده جویده حرف زدن، اشکال در راه رفتن، و مشکل در خوردن و نوشتن است.
آتاکسیهای ارثی میتوانند به علائمی مرگبار مانند اشکال در تنفس و بلع منتهی شوند.
آتاکسی ممکن است علامتی از بیماریهای دیگر از جمله سکته مغزی، اسکلروز متعدد (ام. اس.) یا آسیب به مغز باشد.
عملکرد بهتر در امتحان
برای عملکرد بهتر در امتحان توصیه های زیر را بکار بندید:
۱- با آمادگی کامل و به موقع در سر جلسه امتحان حاضر شوید. وسایل مورد نیاز مثل مداد، خودکار و ساعت را به همراه داشته باشید. با این کار همه چیز در دسترس شما خواهد بود و نیازی به قرض گرفتن وسایل دیگران پیدا نخواهید کرد.
۲- با اطمینان و آرامش کامل در امتحان شرکت کنید.
مثبت اندیشی کنید. همواره این جملات را در ذهن خود تکرار کنید: ” من برای امتحان کاملا آماده ام و به خوبی از عهده آن برمی آیم. ” نگرانی را از خود دور کنید. هر گاه احساس نگرانی کردید، چند نفس عمیق بکشید تا آرام شوید. قبل از امتحان با دوستانتان راجع به اضطراب و دلشوره صحبت نکنید. بهتر است بدانید که نگرانی همچون یک بیماری مسری قابل سرایت به دیگران است.
۳- آرام ولی هوشیار باشید. اگر حق انتخاب دارید، مکان مناسبی را برای نشستن انتخاب کنید. نیمکتی را انتخاب کنید که بر روی آن فضای کافی برای کار داشته باشید. به پشتی نیمکت تکیه دهید و راحت باشید.
۴- کلمات کلیدی ( در سؤالات ) را مشخص کنید
و برای پاسخ دادن به سؤالات زمانبندی کنید. در حالی که سؤالات را میخوانید، نکاتی که به ذهنتان میرسد و میتواند مفید باشد را در کنار آنها یادداشت کنید.
۵- برای پاسخگویی به سؤالات از یک برنامه منظم پیروی کنید. ابتدا به سؤالات ساده تر پاسخ دهید و بعد به آنها که نمره بیشتری دارند. سپس به ترتیب به سوالاتی پاسخ دهید که: - مشکل تر هستند. - جواب دادن به آنها وقت بیشتری میگیرد. - نمره کمتری دارند.
۶- در امتحانات تستی برای انتخاب پاسخ درست دقت کنید. - ابتدا پاسخهایی را که میدانید اشتباه است، کنار بگذارید. - اگر تست نمره منفی ندارد، از بین پاسخهای باقی مانده، پاسخ صحیح را انتخاب نمایید و یا حدس بزنید. - اگر امتحان نمره منفی دارد و شما دلیل خاصی برای انتخاب پاسخ خود ندارید، حدس نزنید. - شک نکنید، معمولا اولین گزینه ای که انتخاب میکنید، پاسخ صحیح است. پس پاسخ خود را تغییر ندهید، مگر اینکه واقعا به نتیجه قطعی رسیده باشید.
۷- در امتحانات تشریحی، قبل از
پاسخ دادن به سؤالات خوب فکر کنید.
- ابتدا نکات مهمی را که راجع به سؤالات به دهنتان میرسد، در چرک نویس یادداشت
کنید.
- این نکات را به ترتیب شماره گذاری کنید.
- سپس آنها را تنظیم کرده و پاکنویس کنید.
۸- در پاسخ به سؤالات تشریحی، به
اصل موضوع بپردازید و حاشیه نروید.- در جمله اول موضوع اصلی را بیان کنید.
- مقدمه ای برای آن بنویسید.- سپس موضوع را با جزئیات بیشتری شرح دهید.- به سؤال
توجه کنید و فقط به آنچه از شما خواسته شده پاسخ دهید. از توضیحات غیر ضروری و
مثال های اضافی بپرهیزید.
۹- ۱۰% از وقت امتحان را برای مرور
مطالب کنار بگذارید.
- برای ترک کردن جلسه امتحان عجله نکنید.- در انتها تمام سؤالات را مرور کنید.-
مطمئن شوید که به تمام سؤالات پاسخ داده اید.- پاسخها را یک بار دیگر بخوانید و
در صورت لزوم جمله بندی، املای کلمات و … را تصحیح کنید.
۱۰- وقتی نتیجه امتحان را گرفتید،
آن را بررسی کنید.
- به اشکالات خود توجه کرده و سعی کنید در آن زمینه بیشتر مطالعه کنید.
- برای امتحانات آخر سال، سؤالات امتحانات کلاسی را دوره کنید تا اشتباهات گذشته
را تکرار نکنید.
- بهترین روش یادگیری را که برای شما مؤثر بوده،
انتخاب کنید.- روشهایی که برای شما کارآیی لازم را نداشته، کنار بگذارید.- سعی
کنید بهترین روش را پیدا کرده و بر روی آن تمرین کنید تا به نتیجه مطلوب برسید.
واحد مشاوره مجتمع دخترانه امام خمینی (ره) مالزی
چرا در طی آزمون وقت کم می آوریم؟
چرا در طی آزمون وقت کم می آوریم؟
برای اینکه بتوانید از وقتی که در اختیار شما قرار داده شده است بدرستی استفاده کنید لازم است در ابتدا پاسخ این سوال را بررسی کنیم. دلیل اصلی اینکه یک داوطلب در طی آزمون دچار کمبود وقت میشود، نداشتن برنامه ریزی زمانی در طی آزمون است. این امر باعث میشود تا داوطلب بر روی یک سوال بیش از حد مکث کرده و شانس خود را کاهش دهد.
نکته اول که باید در آزمونهای تستی مورد توجه قرار دهید این است که زمان خود را هوشمندانه استفاده کنید. داشتن برنامه در این مورد اهمیت ویژه ای دارد. شاید سوال بپرسید چطور در طی آزمون برنامه داشته باشم؟ به این سوال در ادامه پاسخ خواهیم داد.
در آزمونهای تستی و به خصوص کنکور، سوالات استاندارد سازی شده هستند. یعنی علاوه بر اینکه وقت مناسب برای پاسخگویی به آنها در نظر گرفته شده، سوالات به رده های آسان، متوسط و سخت دسته بندی شده اند. پس برای مدیریت زمان، شما باید مدت زمان خاصی را برای پاسخ گویی به هر سوال در نظر بگیرید.
فرض کنید باید به تعداد ۶۰ سوال در ۷۰ دقیقه پاسخ دهید. قبل از شروع آزمون استراتژی خود را بررسی کنید. ۵ دقیقه از این زمان برای بررسی اولیه سوالات و ۵ دقیقه برای بررسی مجدد پاسخ ها یا پرکردن پاسخ نامه نیاز است که این ۱۰ دقیقه باید از زمان کل آزمون کسر شود. پس در حقیقت برای پاسخگویی به ۶۰ سوال شما ۶۰ دقیقه وقت خواهید داشت که به عبارتی میشود یک دقیقه برای هر سوال. درحالی که پاسخگویی به اکثر سوالات زمانی کمتر از یک دقیقه نیاز خواهند داشت.
نکته دوم این است که بدانید چگونه در طی آزمون عمل کنید. همانطور که گفتیم سوالات به دسته های آسان، متوسط و سخت طبقه بندی میشوند و داوطلب با خواندن متن سوال متوجه درجه بندی آن خواهد شد. اگر با سوال سخت مواجه شدید که فکر میکنید پاسخ آنرا نمیدانید بلافاصله از آن سوال عبور کنید. از اینکه پاسخ نامه سفید بماند نترسید. اگر بر روی سوالاتی که سخت هستند بمانید شانس خود را برای پاسخ دادن سوالات آسان از دست خواهید داد. برای خود علامتهایی را در نظر بگیرید. برای مثال :
- علامت - یعنی سوال با بلد نیستم و پاسخ را نمیدانم
- علامت x یعنی سوال را بلد هستم ولی برای رسیدن به پاسخ درست به زمان نیاز دارم یا پاسخ را فراموش کرده ام و با کمی فکر کردن پاسخ را به خاطر می آورم.
- علامت + یعنی پاسخ سوال را وارد کرده ام
سوالات را یکی یکی و با دقت بخوانید و پیش بروید. از سوالات ساده و آسان شروع کنید و اگر پاسخ سوال را با اطمینان میدانید در همان لحظه پاسخ دهید و کنار شماره سوال علامت + را قرار دهید. این کار باعث تقویت روحیه شما نیز میشود.
اگر پاسخ سوال را میدانید ولی فکر میکنید برای پاسخ دادن به سوال بیشتر از زمانی که برای هر تست در نظر گرفته اید ( برای مثال بیش از یک دقیقه ) زمان نیاز است کنار سوال، علامت بزنید ( مثلا علامت x ) و از سوال عبور کنید. زمان خود را برای تستی که احتمال دارد پاسخ اشتباه بدهید صرف نکنید در دور بعد به سراغ این سوالات بیایید!
اگر پاسخ سوال را نمیدانید یا آن مبحث را مطالعه نکرده اید کنار سوال علامت – بزنید و دیگر تا انتهای آزمون به سراغ آن سوال نروید .
مزیت این کار در این است که شما یکبار تمامی سوالات را خوانده اید و سوالات آسان را پاسخ داده اید ( یعنی حداقل حدود ۲۰ درصد ) و زمان مناسبی برای سوالات متوسط ( ۶۰ درصد از سوالات) و سخت ( ۲۰ درصد سوالات ) دارید. در دور دوم به سراغ سوالاتی بروید که در کنار آنها علامت x قرار داده اید و سعی کنید در مدت زمانی که تعیین کرده اید به این سوالات پاسخ دهید. تنها اگر به سوالات ساده و متوسط پاسخ دهید چیزی حدود ۸۰ درصد میشود! ( البته جلوگیری از اشتباهات سهوی هم باید رعایت کنید که بعدا در مورد آن صحبت خواهیم کرد ).
این روش نیازمند یک ساعت مچی دارای ثانیه شمار و تمرین است و شما باید در منزل این روش را تمرین کنید و بعد از مدتی به سادگی با این روش میتوانید پیشرفت زیادی در آزمونها بدست آورید و از رقیبان پیشی بگیرید.
اگر احساس میکنید با پر کردن پاسخ نامه بلافاصله بعد از هر سوال تمرکز خود را از دست میدهید میتوانید در برگه سوالات دور پاسخ صحیح خط بکشید و در انتهای آزمون به صورت یکجا پاسخ نامه را پر کنید ولی توجه داشته باشیدکه برای پر کردن هر خانه برای هر سوال حدود ۱۰ ثانیه زمان نیاز خواهید داشت و اگر تعداد سوالات ۶۰ تا باشد حدود ۶۰۰ ثانیه یا به عبارتی ۱۰ دقیقه زمان نیاز دارید که باید آن را در ابتدای آزمون در نظر بگیرید!